W niedzielę, 1 marca, zgromadzili się mieszkańcy miasta by wspólnie przeżyć chwilę, która dla wielu miała wymiar znacznie głębszy niż tylko rocznicowa uroczystość.
Tego dnia panowała szczególna atmosfera skupienia i zadumy. Cisza, która zapadła, w cieniu pomnika Witolda Pileckiego w Wieluniu, mówiła więcej niż najdłuższe przemówienia.
Obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych w Wieluniu stały się wyrazem pamięci o tych, których przez długie lata próbowano wymazać z kart historii. Organizatorami wydarzenia były władze miasta a w uroczystości uczestniczyli przedstawiciele samorządu, poczty sztandarowe, harcerze, reprezentanci lokalnych stowarzyszeń oraz mieszkańcy, którzy przyszli całymi rodzinami, by oddać hołd bohaterom powojennego podziemia niepodległościowego.
Święto to przypomina o żołnierzach antykomunistycznego podziemia, często bardzo młodych ludziach, którzy po doświadczeniach niemieckiej okupacji nie potrafili pogodzić się z kolejną formą zniewolenia. Nie złożyli broni, ponieważ wierzyli w wolną i suwerenną Polskę. Dla nich wierność przysiędze była wartością nadrzędną, nawet jeśli oznaczała cierpienie, prześladowania i śmierć. Wielu z nich zostało poddanych brutalnym śledztwom, torturom i wieloletnim wyrokom więzienia. Inni stracili życie w wyniku wykonanych wyroków śmierci. Przez dziesięciolecia odbierano im dobre imię a ich rodziny zmuszone były żyć w cieniu strachu i milczenia.
Data 1 marca ma wymiar symboliczny, ponieważ tego dnia w 1951 roku w więzieniu mokotowskim w Warszawie wykonano wyroki śmierci na członkach czwartego Zarządu Głównego Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość. Komunistyczne władze chciały w ten sposób ostatecznie złamać opór i przekonać społeczeństwo, że nie ma miejsca na sprzeciw wobec narzuconego systemu. Śmierć przywódców podziemia miała zamknąć rozdział walki o niepodległość. Pamięć jednak przetrwała w rodzinach, w przechowywanych dokumentach i fotografiach oraz w opowieściach przekazywanych kolejnym pokoleniom.
W Wieluniu uroczystości rozpoczęły się w parku przy pomniku rotmistrza Pileckiego, jednego z najodważniejszych bohaterów polskiego podziemia. Mieszkańcy składali kwiaty i zapalali znicze, oddając cześć poległym. Warta honorowa Stowarzyszenia Historycznego Bataliony Obrony Narodowej podkreślała podniosły charakter chwili. Był to moment ciszy i refleksji nad historią oraz nad ceną, jaką przyszło zapłacić za wierność ideałom.
Wieczorem w kolegiacie pod wezwaniem Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny odprawiona została uroczysta Msza Święta w intencji poległych i zamordowanych żołnierzy podziemia niepodległościowego. Modlitwa stała się wyrazem jedności i szacunku wobec tych, którzy do końca pozostali wierni swoim przekonaniom.
Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych nie jest jedynie datą w kalendarzu. To czas refleksji nad historią i nad odpowiedzialnością za przyszłość. To przypomnienie, że wolność nie jest dana raz na zawsze i że wielu ludzi zapłaciło za nią najwyższą cenę. W niedzielę 1 marca Wieluń pokazał, że pamięć o bohaterach wciąż żyje w sercach mieszkańców, a ich ofiara nie została zapomniana.
